"Meer dan 300 betaalbare woningen, en dat in vier jaar tijd. Wie doet ons dat na?" August Wiersma, kijkt met bewondering naar wat de GroenLinksfractie de afgelopen periode heeft klaargespeeld. "Het was een van de hoofdpunten in het coalitieakkoord met PvdA en Texels Belang, en er is geleverd." Om te zorgen dat het ook betaalbare huur en koop zou worden heeft de gemeente fors bijgelegd op de grondprijs. "We hebben het dogma dat de gemeente winst moet maken op de grondexploitatie losgelaten. Daarmee is in de Texelse gemeentepolitiek een duidelijke trendbreuk gemarkeerd." Minstens zo belangrijk vindt Wiersma dat de nieuwbouw over alle dorpen is gespreid.

 

Woning te groot

Hoe verder met de woningbouw op Texel? "De hoofdopgave is: passend bouwen. Zorg dat er voor starters op de woningmarkt sociale huur is of betaalbare koop. We hebben op Texel veel mensen nodig die willen werken in de zorg of het onderwijs. Lukt het die aan te trekken dan moeten ze wel een woning hebben. En er is een groeiende groep ouderen die groot woont." Met de vergrijzing speelt dat laatste steeds meer, tegelijk geldt voor Wiersma als rotsvast gegeven: de keus is aan de mensen zelf. "Je woning is ook de plek van de mooie herinneringen, je hebben en houden, je verzamelingen, mensen willen dat logischerwijs niet zo maar opgeven. Tegelijk: op een gegeven moment wordt die tuin te veel, en kom je nauwelijks meer op de bovenverdieping, dus wat moet je ermee? Het enige wat dan helpt is: zorg voor een aantrekkelijk alternatief, gelijkvloers, zonder drempels, een goed toegankelijke wc en badkamer, en vooral binnen de eigen omgeving waar je de mensen kent."

 

De Mars

Voor passend bouwen is essentieel dat de gemeente regelmatig peilt wat de woningbehoefte is, "zodat we ook echt bouwen voor de vraag. En als ik het zo inschat is dat niet de dure luxe sector. Daarvan staan er op Texel genoeg te koop." Als voorbeeld waar bouwen voor de behoefte ook goed is uitgepakt noemt Wiersma de flexwoningen op de Mars. ‘We waren zo in staat Oekraïners betere huisvesting te bieden, en gezien het seizoenskarakter van de toeristische sector is er ook voor dat personeel huisvesting nodig."

Sommige van de nieuwbouwlocaties waren te vinden op oude schoollocaties, waar wil GroenLinks nu gaan bouwen? "Vooral aan de randen van de dorpen. Daar zijn ook de voorzieningen dichtbij, en zo behouden we het open landschap in het buitengebied. De verstening op Texel, onder meer door het omzetten van kampeer- en caravanplaatsen in bungalows en chalets, moeten we niet ondoordacht verder aanzwengelen."

 

Minder star

Wiersma is het opgevallen dat er plekken in de dorpen zijn die al jarenlang braak liggen. Soms heeft dat te maken met bezwaarprocedures van omwonenden. ‘Het is eigenlijk niet meer van deze tijd dat plannen worden gemaakt zonder enig contact of overleg met de omwonenden. Vaak genoeg gaat het om bezwaren waarvan het niet zo moeilijk hoeft te zijn om daaraan tegemoet te komen, dus doe dat gewoon. Wees minder star en voorkom ellenlange, vervelende procedures.’

 

Gemeentelijke grondbank

Het verkiezingsprogramma noemt "versterking van de grondpositie van de gemeente". Wiersma: "De gemeente doet dat nu ook al. Bijvoorbeeld bij de Mars was de grond in handen van de gemeente, en zo ben je veel beter in staat te sturen wat je met de grond gaat doen. Die grondpositie bleek ook een prachtig instrument om betaalbaar bouwen mogelijk te maken. Elders in het land zie je dat sociale huur vaak moet worden betaald uit de opbrengt van dure nieuwbouwvilla’s. De projectontwikkelaar wil nu eenmaal een bepaald rendement."

 

Neststenen

Los van de nieuwbouw noemt Wiersma verduurzaming van de bestaande woningvoorraad een net zo grote opgave. "Met de isolatiesubsidie van het huidige coalitieakkoord maken we al een flinke slag, maar er zal nog veel moeten gebeuren. Let wel: het is de beste en meest voordelige manier om het energievraagstuk op Texel te lijf te gaan. Een goed geïsoleerde woning vraagt nu eenmaal minder gas of stroom en je bespaart op de energiekosten." Nieuwbouwwoningen moeten al energieneutraal zijn, "nul-op-de-meter is nog mooier". Een onbedoeld neveneffect ervan is wel dat daarmee de kleine schuilplekjes en holletjes voor insecten, vleermuizen of vogels verdwijnen. "Er mag best meer aandacht zijn voor natuurinclusief bouwen. Denk aan neststenen, dakoverstekken of stenen met kleine gaatjes. In het bestek meegenomen kost het nauwelijks meer, je bijdrage aan de natuur is des te groter."